Gres szkliwiony i nieszkliwiony może mieć podobny format, kolor oraz przeznaczenie, lecz różni się budową warstwy użytkowej. W pierwszym przypadku powierzchnię tworzy szkliwo, które odpowiada za grafikę i wykończenie. W drugim lico nie ma takiej odrębnej powłoki. Ta różnica wpływa na sposób oceny ścierania, wygląd ewentualnych uszkodzeń i niektóre zasady pielęgnacji.
Sam podział na dwa typy nie rozstrzyga jednak, która płytka jest lepsza. Do kuchni, łazienki, przedpokoju, lokalu użytkowego i na taras potrzebne są inne właściwości. Dlatego wybór należy oprzeć na karcie technicznej konkretnego produktu, a nie na założeniu, że każde szkliwo jest śliskie albo każdy gres nieszkliwiony nadaje się do intensywnego ruchu.
Najpierw określ miejsce i obciążenia. Dopiero potem porównaj rodzaj powierzchni, deklarowane zastosowanie, odporność na ścieranie, przyczepność, sposób czyszczenia i zalecenia dotyczące impregnacji.
Warstwa szkliwa zmienia powierzchnię a nie cały rdzeń płytki
W gresie szkliwionym na uformowanym czerepie znajduje się warstwa szkliwa wypalana razem z płytką. Pozwala ona uzyskać kolor, wzór, relief oraz stopień połysku, które nie muszą odpowiadać wyglądowi masy pod spodem. W szerokiej grupie płytek gresowych można więc znaleźć powierzchnie inspirowane kamieniem, drewnem, metalem, cementem lub jednolitym kolorem.
Gres nieszkliwiony nie ma dodatkowej szklistej warstwy dekoracyjnej na licu. Jego powierzchnia może być matowa, strukturalna, szlifowana albo polerowana, a kolor bywa prowadzony przez całą grubość płytki lub komponowany w masie. Nie oznacza to jednak, że każdy produkt nieszkliwiony jest jednolity, techniczny i pozbawiony dekoracyjnego rysunku.
Gres szkliwiony daje dużą swobodę wzoru i wykończenia
Płytki szkliwione pozwalają precyzyjnie odwzorować użylenie, usłojenie, chmury koloru i drobne przetarcia. Szkliwo może być matowe, błyszczące, satynowe albo strukturalne. Dzięki temu łatwiej dopasować wygląd podłogi i ścian do projektu bez korzystania z naturalnego materiału.
Przykładem jest gres imitujący kamień. O jego funkcjonalności nie decyduje jednak sama grafika. Dwie kolekcje o podobnym rysunku mogą różnić się przeznaczeniem, klasą ścieralności powierzchni szkliwionej, przyczepnością, odpornością chemiczną i dopuszczeniem do stosowania na zewnątrz.
W razie głębokiego odprysku może być widoczny czerep o innym kolorze niż dekoracyjna warstwa. Ryzyko i widoczność takiego uszkodzenia zależą od budowy płytki, kontrastu między licem a masą, miejsca zastosowania i rodzaju obciążeń. Nie należy więc oceniać wszystkich produktów szkliwionych na podstawie jednego przykładu.
Gres nieszkliwiony może lepiej maskować część uszkodzeń
Jeżeli barwa i struktura przechodzą przez większą część płytki, drobne wyszczerbienie może mniej kontrastować z licem. Ta cecha bywa ważna w ciągach komunikacyjnych i przestrzeniach intensywnie użytkowanych. Nie stanowi jednak gwarancji odporności na każde zarysowanie, uderzenie czy zabrudzenie.
W ofertach spotyka się określenia takie jak gres techniczny, pełna masa lub barwienie w masie. Nie są one prostymi synonimami całej grupy nieszkliwionej. Trzeba sprawdzić opis konkretnej kolekcji, przekrój płytki oraz deklarowane właściwości zamiast zakładać, że każdy nieszkliwiony produkt ma identyczną budowę.
Ścieranie ocenia się inaczej dla obu typów powierzchni
Przy gresie szkliwionym istotna jest odporność warstwy szkliwa na ścieranie powierzchniowe. Producent może podawać klasę PEI i zakres zalecanego ruchu. Niska wartość nie przekreśla płytki ściennej, lecz może ograniczać jej użycie na podłodze. Wysoka wartość nie zastępuje natomiast oceny przyczepności, plamienia ani odporności na uderzenia.
Dla gresu nieszkliwionego stosuje się ocenę ścierania wgłębnego, odnoszącą się do ubytku materiału, a nie tę samą skalę przeznaczoną dla powierzchni szkliwionej. Wyników opisanych różnymi metodami nie powinno się porównywać jeden do jednego. Najbardziej użyteczne jest potwierdzenie przez producenta, że dany produkt nadaje się do planowanego natężenia ruchu.
Połysk i przyczepność nie wynikają wyłącznie ze szkliwienia
Szkliwiona płytka nie musi być śliska, a nieszkliwiona nie musi zapewniać wysokiej przyczepności. O zachowaniu pod stopą decydują między innymi mikrotekstura, relief, rodzaj wykończenia i warunki użytkowania. Powierzchnia bezpieczna w suchym salonie może nie być odpowiednia do mokrej strefy prysznica albo wejścia narażonego na wodę i piasek.
Mat, satyna, poler i lappato opisują sposób wykończenia lica, nie są więc równoznaczne z podziałem na gres szkliwiony i nieszkliwiony. Polerowana powierzchnia zwykle mocniej odbija światło i pokazuje smugi, a głęboka struktura może wymagać bardziej pracochłonnego czyszczenia. Przed zakupem należy sprawdzić deklarowaną przyczepność w warunkach odpowiadających miejscu użycia.
Kuchnia i łazienka wymagają łatwego czyszczenia i kontroli poślizgu
W kuchni liczą się odporność powierzchni na typowe zabrudzenia, regularne mycie i ruch wnoszący drobiny z zewnątrz. Dobrze dobrany gres szkliwiony może być praktycznym rozwiązaniem, ponieważ pozwala połączyć łatwą pielęgnację z szerokim wyborem wzorów. W strefie podłogowej trzeba jednak dobrać klasę użytkową do obciążeń, zamiast kierować się wyłącznie kolorem i połyskiem.
W łazience należy osobno ocenić ścianę, suchą podłogę i mokrą strefę. Niska nasiąkliwość gresu nie usuwa potrzeby wykonania hydroizolacji pod okładziną. Przy prysznicu bez brodzika znaczenie mają przyczepność, spadki, format ułatwiający ich wykonanie oraz liczba spoin. Rodzaj szkliwienia jest tylko jednym z elementów tej decyzji.
Przedpokój i lokal użytkowy obciążają powierzchnię na różne sposoby
W przedpokoju piasek działa jak materiał ścierny, a woda i błoto zwiększają wymagania wobec przyczepności. Wybierając płytki podłogowe, trzeba połączyć odpowiednią odporność z powierzchnią, którą da się regularnie wyczyścić. Jasny jednolity mat, ciemny połysk i mocno strukturalne lico będą inaczej pokazywały kurz, smugi oraz ślady obuwia.
W sklepie, biurze lub holu o większym ruchu warto sięgnąć po produkt wyraźnie przeznaczony do takich obciążeń. Gres nieszkliwiony często pojawia się w tej roli, ponieważ jednorodna lub zbliżona kolorystycznie masa może ograniczyć widoczność zużycia. Nie zwalnia to z analizy dokumentacji ani z zaplanowania mat wejściowych, dylatacji i właściwego systemu montażowego.
Na tarasie liczą się parametry płytki i całego systemu
Ani szkliwo, ani jego brak nie potwierdzają samodzielnie przydatności gresu na zewnątrz. Potrzebna jest deklarowana mrozoodporność i zgodność produktu z planowanym sposobem montażu. Trzeba również uwzględnić przyczepność na mokro, odprowadzanie wody, spadek, klej, fugę, dylatacje i prawidłowe przygotowanie podłoża.
Ciemna lub błyszcząca powierzchnia może mocniej ujawniać kurz, osad i ślady po wodzie. Z kolei głęboka struktura poprawiająca kontakt obuwia z podłożem bywa trudniejsza do mycia. Próbkę warto sprawdzić nie tylko w świetle salonu, ale również na zewnątrz, po zwilżeniu i z uwzględnieniem zaleceń producenta.
Impregnacja zależy od wykończenia i zaleceń producenta
Nie każdy gres nieszkliwiony wymaga impregnacji. Zwarta, fabrycznie wykończona powierzchnia może być użytkowana bez dodatkowego preparatu. Po polerowaniu mogą jednak pozostać mikropory, które zwiększają podatność na zabrudzenia i prowadzą do zalecenia impregnacji przed użytkowaniem lub fugowaniem.
Nie należy impregnować płytki na wszelki wypadek. Niewłaściwy środek może pozostawić smugi, zmienić wygląd lica albo utrudnić pielęgnację. Decyzję trzeba oprzeć na instrukcji producenta, rodzaju wykończenia i próbie wykonanej w mało widocznym miejscu.
Porównanie przed zakupem prowadzi do właściwego wyboru
- Określ miejsce zastosowania oraz to, czy powierzchnia będzie mokra, zabrudzona lub intensywnie użytkowana.
- Sprawdź w karcie produktu, czy płytka jest podłogowa lub ścienna oraz przeznaczona do wnętrza albo na zewnątrz.
- Porównaj odporność na ścieranie metodą właściwą dla powierzchni szkliwionej lub nieszkliwionej.
- Zweryfikuj przyczepność, sposób czyszczenia i ewentualną potrzebę impregnacji.
- Obejrzyj próbkę przy docelowym świetle i sprawdź, jak wygląda jej krawędź oraz przekrój.
- Dobierz klej, fugę, dylatacje i przygotowanie podłoża do całego systemu, a nie tylko do nazwy gresu.
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Gres szkliwiony ma wypalaną warstwę szkliwa tworzącą dekoracyjne i użytkowe lico. Gres nieszkliwiony nie ma takiej odrębnej powłoki. Różnica wpływa na sposób oceny ścierania, zakres wzorów i widoczność niektórych uszkodzeń, ale nie określa automatycznie przeznaczenia płytki.
Oba typy mogą sprawdzić się w kuchni. Trzeba dobrać produkt podłogowy o odporności odpowiedniej do ruchu, łatwy do czyszczenia i zapewniający właściwą przyczepność. Szkliwo daje szeroki wybór wzorów, a nieszkliwiona powierzchnia może mniej kontrastowo pokazywać część uszkodzeń.
Najważniejsze są deklarowane przeznaczenie i odporność na zużycie, a także zachowanie powierzchni w kontakcie z piaskiem i wodą. Gres nieszkliwiony bywa dobrym wyborem, lecz odpowiednio sklasyfikowany gres szkliwiony również może nadawać się do intensywnego ruchu.
Tak, jeśli konkretny produkt jest przeznaczony na zewnątrz, mrozoodporny i ma właściwości odpowiednie do mokrej nawierzchni. Konieczne są także poprawne spadki, podłoże, materiały montażowe, fuga i dylatacje. Samo szkliwienie nie rozstrzyga o zastosowaniu tarasowym.
Nie zawsze. Potrzeba impregnacji zależy od budowy i wykończenia powierzchni. Może dotyczyć zwłaszcza części produktów polerowanych, w których obróbka odsłania mikropory. Należy postępować zgodnie z instrukcją producenta i wykonać próbę preparatu.
